و آن گردنه های است بسیار دشوار که تصورش دنیا را بر انسان تنگ می کند .

يا عباد الله ما بعد الموت لمن لم يغفر له اشد من الموت ، القبر: فاخذروا ضعيقه و ضنكه و ظلمته و غربته ، ان القبر يقول كل يوم : انا بيت الغربه ، انا بيت التربه ، انا بيت الوحشه ، انا بيت الدود والهوام .
و القبر روضه من رياض الجنه ، او حفره من حفر النار. ان العبد المومن اذا دفن قالت الارض له : مرحبا و اهلا، قد كنت ممن احب ان تمشى على ظهرى فاذا توليتك فستعلم كيف صنعى بك ؛ فتتسع له مد البصر. و ان الكافر اذا دفن قالت الارض له : لامر حبا و لا اهلا، قد كنت من ابغض ‍ من يمشى على ظهرى فاذا توليتك فستعلم كيف صنعى بك ؛ فتضمه حتى تلتقى اضلاعه ، و ان المعشيه الضنك التى حذر الله منها عدو.
عذاب القبر؛ انه يلسط الله على الكافر فى قبره تسعه و تسعين تنينا، فينهشن لحمه و يكسرن عظمه ، يترددون عليه كذالك الى يوم يبعث . لو ان تنينا منها نفح فى الارض لم تنبت زرعا ابدا.
اعملو يا عباد الله ان انفسكم الضعيفه ، واءجساد كم الناعمه الرقيقة التى يكفيها اليسير من العقاب ، تضعف عن هذا.(1)

امیرالمومنین(ع) فرمودند : ای بندگان خدا ! چیزی پس از مرگ برای کسی که آمرزیده نشود بدتر و شدیدتر از تنگی و ظلمت و غربت قبر نیست ، قبر هر روز ندا می دهد که من خانه وحشت و تنهاییم ، من خانه کرم ها هستم . همانا قبر یا باغی از باغهای ( رضوان ) بهشت است و یا حفره ای از حفره های آتش..

تا آنجا که فرمود : همانا آن زندگی تنگ که خدا دشمنانش را از آن بر حذر داشت ، همانا عذاب قبر است ، زیرا در قبر بر کافران نود و نه مار مسلط می شود که گوشت او را نیش می زنند و استخوانش را می شکنند و دائما تا روز قیامت بر بدن او عبور می کنند ؛مارهایی که اگر بر زمین فوتی کنند دیگر بر روی زمین گیاهی نروید ، ای بندگان خدا ! همانا این جانهای ضعیف شما و این جسمانی که در ناز و نعمت قرار دارند و بسیار نازکند و تنها با آسانی و راحتی خو کرده اند و نسبت به آن عذابها ضعیف و ناتوانند .

بدان که عمده سبب عذاب قبر از عدم احتراز از بول ( ادرار کردن در حالتی که بدن در آن راحت است را احتراز بول و حالتهایی مثل ایستاده ادرار کردن را عدم احتراز از بول گویند ) و سبک شمردن و بی مبالاتی نسبت به آن یعنی عدم نظافت صحیح است و دیگر از اسباب آن نمامی و سخن چینی کردن و غیبت نمودن و دوری کردن مرد از اهل و خانواده خود است .(2)

و از روایت سعد بن معاذ استفاده می شود که بدخلقی ( مرد ) با اهل و خانواده خود و درشت گویی با آنها نیز موجب فشار قبر می شود .(3)

و شیخ صدوق ( رحمه الله ) از حضرت صادق (ع) روایت کرده که مردی از احبار ( عالمان یهود ) را در قبرش نشاندند و گفتند : ما صد تازیانه از عذاب خدا به تو می زنیم ، گفت : من طاقت ندارم . پس به او تخفیف دادند و کم کردند تا رساندند به یک تازیانه و گفتند چاره ای از این یک تازیانه نیست .

گفت : چرا مرا می زنید ؟ گفتند : بخاطر آنکه روزی بدون وضو نماز خواندی ، و بر ضعیفی عبور کردی و او را یاری نکردی .پس چون او را یک تازیانه از عذاب الهی زدند قبرش مملو از آتش شد . (4)

و نیز از ان حضرت روایت کرده که هر مومنی که برادر مومن او از او حاجتی بخواهد و او توانایی داشته باشد که آن حاجت را بر آورد و برنیاورد . حق تعالی بر او مار عظیمی مسلط فرماید که او را شجاع گویند که پیوسته می گزد انگشتان او را .

و در روایت دیگر است که بگزد انگشتان او را تا روز قیامت ، خواه آمرزیده باشد یا معذب باشد . (5)

اللهم عجل فی فرج مولانا المنتقم بحق زینب (س)

(1)بحارالانوار ج 6 / ص 218 .

(2)وسائل الشیعه ج 1 / ص 339 .

(3) بحارالانوار ج 6 / ص 221 .

(4)علل الشرایع ج 1 / ص 359 .

(5) کافی ج 2 / ص 196 .

برگرفته از کتاب : منازل الاخره ؛ نوشته : مرحوم شیخ عباس قمی (رحمه الله )

با اجازه سایت فانوس بدستان